Successierechten

Na een overlijden moet een verklaring van erfopvolging, behalve bij uitzondering, ingediend worden door de erfgenamen. De toegelaten termijn is tot 5 maanden in België, 6 maanden voor een overlijden in een ander Europees land en 7 maanden voor een overlijden buiten Europa. In geval dat de verklaring laattijdig wordt ingediend, geldt er een boete van 25 euro per maand en dit per erfgenaam. In geval van ernstige problemen, kunnen de erfgenamen een aanvraag tot verlenging van de termijn  indienen bij het betreffende registratiekantoor.

Graad van verwantschap

De hoogte van de successierechten is in functie van de activa ,die worden overgedragen en de graad van  verwantschap tussen de overledene en de erfgenaam.
In rechte lijn (tussen ouders en kinderen, tussen echtgenoten en, onder bepaalde voorwaarden, tussen samenwonenden), zijn de successierechten minimaal 3%. Het maximum voor de hoogste schijf van deze belasting is 27% in het Vlaamse Gewest en 30% in de overige gewesten.
In andere gevallen zijn deze veel hoger. Voor erfgenamen zonder verwantschap in rechte lijn bijvoorbeeld, bevinden deze zich in functie van de verschillende belastingschijven, respectievelijk tussen 30 en 80% in het Waalse Gewest, 40 en 80% in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest en tussen 45 en 65% in het Vlaamse Gewest.
Er bestaan eveneens verlaagde tarieven, kortingen, progressiviteitregels of vrijstellingen, die allen verschillen per gewest, de erfgenaam of de aard van het overgedragen goed (familiale woning, bedrijf, enz.).

Tarieven toegepast door de gewesten

De tarieven van successierechten zijn gewestelijke bevoegdheden. Deze verschillen dus  naargelang van waar de overledene fiscaal gedomicilieerd was (= waar de overledene zijn effectieve woonst had, waar zijn familie verbleef, waar hij zijn beroep uitoefende of de zetel van zijn zaak had) in de regio Wallonië, Vlaanderen of Brussel Hoofdstad.
Indien de overledene fiscaal gedomicilieerd was in meer dan één regio gedurende de vijf jaar voor het overlijden, zijn de tarieven van toepassing van de plaats waar hij het langst gevestigd was.

Aanvaarding of afziening

Als erfgenaam hebt u drie mogelijkheden:

1. U aanvaardt simpelweg de erfenis.

2. U weigert de erfenis. Het vermogen wordt, in dat geval, overgedragen aan de erfgenamen die aanvaarden. Indien alle erfgenamen weigeren komt het aan de staat toe de erfenis te accepteren of te weigeren.

3. U aanvaardt de erfenis onder voorbehoud van boedelbeschrijving.
Eerst maakt u een inventaris op van het vermogen van de overledene: de activa en de passiva. Als er activa overblijven, nadat alle schuldeisers werden betaald, worden deze geïntegreerd in uw eigen vermogen.  Indien de activa onvoldoende zijn om de passiva te dekken, bent U in ieder geval beschermd tegen de schuldeisers. Dit is echter niet het geval tegen een vordering van de belastingen.

Behalve bij bewijs van het tegendeel,worden roerende goederen, zoals geld,effecten aan  toonder, meubelen enz, waarvan de administratie vaststelt dat deze in het bezit waren van de overledene,drie jaar voor zijn overlijden, geacht deel uit te maken van diens huidig vermogen, zelfs wanneer deze eruit zijn verdwenen. Dit betekent dat als de overledene bepaalde sommen geld heeft ontvangen in  de drie jaar voor zijn overlijden ( zoals bijvoorbeeld  uit een erfenis of verkoop van een onroerend goed, deze goederen worden  beschouwd als deel uitmakend van het activa en dus onderhevig zijn aan successierechten als deel uitmakend van de erfenis,  ongeacht of  de erfgenamen deze goederen effectief hebben ontvangen en dit zelfs bij aanvaarding onder voorbehoud van, boedelbeschrijving.